1 stycznia 2026 roku zaczęło obowiązywać rozporządzenie Komisji Europejskiej 2023/564, które wprowadza nowy standard dokumentowania zabiegów ochrony roślin w całej Unii Europejskiej. W Polsce oznacza to uruchomienie ogólnokrajowego systemu elektronicznej ewidencji – zgodnej z nowelizacją ustawy o środkach ochrony roślin.
Obowiązek korzystania z systemu zacznie jednak obowiązywać dopiero 3 miesiące po oficjalnym ogłoszeniu tej informacji przez Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa (GIORiN).
Elektroniczna ewidencja środków ochrony roślin (ŚOR) znajduje się w dedykowanych systemach cyfrowych i aplikacjach, które będą coraz szerzej stosowane, a nadzór sprawuje Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa (PIORiN). Głównym celem jest cyfryzacja dokumentacji, co ułatwia dostęp organom kontrolnym i zapewnia zgodność z przepisami, przy czym dane te muszą być przechowywane min. 3 lata. W przypadku gospodarstw ekologicznych lub uczestniczących w programach jakości żywności, okres przechowywania dokumentacji może być dłuższy i wynosić nawet 5 lat, zgodnie z wymogami określonych systemów certyfikacji.
Jakie dane zawiera elektroniczna ewidencja środków ochrony roślin?
Elektroniczna ewidencja środków ochrony roślin musi zawierać następujące obowiązkowe informacje:
- Data wykonania zabiegu – dokładny termin przeprowadzenia zabiegu z podaniem dnia, miesiąca i roku oraz fazy rozwojowej rośliny (skala BBCH).
- Lokalizacja uprawy i numer działki – precyzyjne określenie miejsca wykonania zabiegu, numer działki ewidencyjnej lub współrzędne GPS terenu.
- Nazwa środka ochrony roślin i dawka – pełna nazwa handlowa preparatu, nazwa substancji czynnej oraz zastosowana dawka w litrach lub kilogramach na hektar.
- Przyczyna zastosowania zabiegu – szczegółowe określenie organizmu szkodliwego, przeciwko któremu skierowano zabieg, stopień nasilenia problemu.
- Warunki pogodowe podczas zabiegu – temperatura powietrza, prędkość wiatru, wilgotność względna oraz inne istotne warunki atmosferyczne.
System elektronicznej ewidencji środków ochrony roślin automatycznie sprawdza poprawność wprowadzanych danych i ostrzega o potencjalnych błędach lub niezgodnościach z obowiązującymi przepisami.
Nowy system będzie umożliwiał geolokalizację pól, edytowanie danych, tworzenie raportów i przechowywanie wpisów przez co najmniej 3 lata. Użytkownik będzie miał też dostęp do historii swoich działań.
Korzyści dla rolników
Wdrożenie e-rejestru przyniesie szereg korzyści, takich jak:
• automatyczne przypomnienia o konieczności wykonania zabiegów;
• dostęp do historii zabiegów z dowolnego miejsca;
• możliwość generowania raportów i analiz;
• łatwiejsze spełnienie wymogów kontroli i certyfikacji;
• dostęp do aktualnych informacji o dopuszczonych do stosowania środkach.
Kto musi prowadzić elektroniczną ewidencję środków ochrony roślin?
Elektroniczna ewidencja środków ochrony roślin obejmie wszystkich profesjonalnych użytkowników pestycydów, niezależnie od wielkości gospodarstwa czy areału upraw. Obowiązek ten dotyczy:
- Rolników prowadzących produkcję rolną – wszyscy producenci zbóż, roślin okopowych, warzyw, owoców i innych upraw będą zobowiązani do prowadzenia elektronicznej ewidencji środków ochrony roślin.
- Sadowników i ogrodników – właściciele sadów, szkółek roślin oraz gospodarstw ogrodniczych prowadzących działalność zarobkową muszą dokumentować wszystkie zabiegi w systemie elektronicznym.
- Firmy usługowe – przedsiębiorstwa świadczące usługi w zakresie stosowania środków ochrony roślin będą zobowiązane do prowadzenia elektronicznej ewidencji środków ochrony roślin dla wszystkich wykonywanych zabiegów.
- Zarządców terenów zieleni – osoby odpowiedzialne za utrzymanie parków miejskich, terenów rekreacyjnych i innych obszarów zieleni również będą objęte obowiązkiem prowadzenia elektronicznej ewidencji środków ochrony roślin.
Ważne jest, że elektroniczna ewidencja środków ochrony roślin nie będzie miała progów areałowych – każdy profesjonalny użytkownik, nawet posiadający małe gospodarstwo, będzie zobowiązany do prowadzenia cyfrowej dokumentacji.
Jaka aplikacja służy do ewidencji zabiegów agrotechnicznych?
Obecnie na rynku dostępnych jest wiele nowoczesnych aplikacji ułatwiających prowadzenie ewidencji zabiegów ochrony roślin oraz innych zabiegów agrotechnicznych. Wśród najpopularniejszych rozwiązań można wymienić:
1. 365Farmnet
Kompleksowe narzędzie do zarządzania gospodarstwem, które umożliwia m.in. prowadzenie szczegółowej ewidencji zabiegów ochrony roślin. Aplikacja oferuje dostęp do bazy środków ochrony roślin, automatyczne obliczanie dawek oraz możliwość generowania raportów.
2. AgroAsystent
Polska aplikacja dedykowana rolnikom, która umożliwia nie tylko prowadzenie ewidencji zabiegów, ale także planowanie prac polowych, zarządzanie magazynem środków ochrony roślin oraz monitorowanie kosztów produkcji.
3. eDWIN
System informatyczny opracowany przez Instytut Ochrony Roślin, który wspiera podejmowanie decyzji w zakresie ochrony roślin oraz umożliwia prowadzenie elektronicznej dokumentacji zabiegów.
4. Agrivi
Międzynarodowa platforma do zarządzania gospodarstwem rolnym, która oferuje m.in. moduł do ewidencji zabiegów ochrony roślin, alertów pogodowych oraz monitorowania stanu upraw.
5. FarmManager
Aplikacja umożliwiająca kompleksowe zarządzanie gospodarstwem, w tym prowadzenie szczegółowej ewidencji wszystkich zabiegów agrotechnicznych.
6. Akademia PSOR
Aplikacja powstała dzięki Polskiemu Stowarzyszeniu Ochrony Roślin (PSOR) i jest narzędziem ułatwiającym prowadzenie gospodarstw rolnych, jak również prowadzić właściwą ochronę zabiegów, dokonywać bezpiecznych zakupów oryginalnych ŚOR oraz dbać o ochronę zdrowi, środowiska i pożytecznych owadów
7. Asystent Farmera
Aplikacja mobilna służąca do ewidencji zabiegów agrotechnicznych, której najważniejsze funkcje to m.in. wbudowany w aplikację prędkościomierz i tempomat, możliwość generowania plików pdf, automatyczne obliczanie dawki czystego azotu (kg/ha) wprowadzonego na pole czy Notatnik Pola.
8. i-Rolnik Elektroniczna ewidencja zabiegów ochrony roślin na portalu ubezpieczeniowym Generali.
Wybierając aplikację do prowadzenia ewidencji zabiegów ochrony roślin, warto zwrócić uwagę na:
• zgodność z lokalnymi przepisami prawnymi;
• możliwość pracy offline (przydatne w terenie);
• łatwość wprowadzania danych;
• możliwość generowania raportów i zestawień;
• kompatybilność z innymi systemami używanymi w gospodarstwie;
• dostępność aktualizowanej bazy środków ochrony roślin.
Gdzie i jak kupować bezpiecznie środki ochrony roślin?
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin
i Nasiennictwa zachęca poprzez akcję promocyjną na stronie: www.bezpiecznuprawa.org do rozwagi podczas zaopatrywania się w środki ochrony roślin pochodzących
z nieznajomego źródła. Dystrybucja tych środków przez Internet jest legalna, ale często bywa nadużywana do wprowadzania do obrotu nielegalnych lub podrobionych produktów. Atrakcyjne oferty na aukcjach internetowych powinny obudzić czujność, zwłaszcza gdy dotyczą produktów wycofanych z użycia, pochodzących z zagranicy lub wyróżniających się zaniżoną ceną.
Bezpieczne zakupy to zakupy w hurtowni, od dystrybutora, który jest zarejestrowany
w PIORIN i sprzedaje środki zarejestrowane w Polsce, posiadające zezwolenie wydane przez MRiRW oraz wystawia dowód zakupu (paragon/fakturę).
Więcej informacji znajduje się na stronie MRiRW:
Wyszukiwarka środków ochrony roślin:
https://www.gov.pl/web/rolnictwo/wyszukiwarka-srodkow-ochrony-roslin
Rejestr środków ochrony roślin, w tym Wykaz zezwoleń na wprowadzenie do obrotu środka ochrony roślin, decyzje o przedłużeniu lub cofnięciu zezwolenia bądź zmianie nazwy oraz wykaz ŚOR wycofanych z użycia:
https://www.gov.pl/web/rolnictwo/rejestr-rodkow-ochrony-roslin
Etykiety środków ochrony roślin:
https://www.gov.pl/web/rolnictwo/c-d1
Zastosowanie środków ochrony roślin:
https://www.gov.pl/web/rolnictwo/wyszukiwarka-srodkow-ochrony-roslin—zastosowanie
Rejestr podmiotów prowadzących szkolenia w zakresie środków ochrony roślin:
https://www.gov.pl/web/wiorin-koszalin
